Ontcijfer voedingsetiketten en maak een gezonde keuze!
Moderator ‎15-05-2015 14:21
Moderator

Gezond eten is belangrijk. Maar hoe weet je of je goed bezig bent, als je niet weet wat je eet? De etiketten van de meeste voedingsmiddelen zijn namelijk onbegrijpelijk – in ieder geval voor de leek. En dit terwijl het etiket dé plek is waar je belangrijke informatie over je voedingsmiddelen vindt. Daarom dook Zilveren Kruis in de wereld van etiketten. Een uitleg van de drie belangrijkste onderdelen.

 

Sinds december 2014 is het in Nederland verplicht om alle etiketten goed leesbaar te maken. Wie een product koopt, moet de informatie hierop kunnen begrijpen. Op een etiket staan daarom altijd de ingrediënten van het product, de gemiddelde voedingswaarden hiervan en de houdbaarheidsdatum. Maar hoe moet je dit dan lezen?

 

1. Ingrediënten

Het kopje ‘ingrediënten’ beschrijft welke voedingsmiddelen in het product verwerkt zijn. Het meest gebruikte ingrediënt staat altijd vooraan, het minst gebruikte achteraan. Als voorbeeld hebben we een zakje Asperge Crèmesoep uit de supermarkt bekeken. Op de achterkant stond:

 

Gemodificeerd aardappelzetmeel, palmvet, tarwebloem, zout, suikermaispoeder, aroma, smaakversterker E621, melksuiker, asperge 2,2%, suiker, melkeiwitten, aardappelzetmeel, kurkuma.

 

Een aantal dingen springen eruit: wat betekent gemodificeerd en wat is E621? We zochten het op.

 

Genetisch gemodificeerd
Op het etiket staat ‘gemodificeerd aardappelzetmeel’. Gemodificeerd betekent letterlijk ‘veranderd’, wat inhoudt dat de fabrikant het zetmeel heeft bewerkt om te gebruiken in het eten. Het klinkt dus enger dan het is. Het zetmeel is nog steeds een natuurlijke stof.

 

E-nummers
Zoals je aan de ingrediënten hierboven kunt zien, is er aan dit product een E-nummer toegevoegd. E-621 is de smaakversterker ‘mononatriumglutamaat’. Alle E-nummers zijn hulpmiddelen die worden gebruikt om voedingsmiddelen langer hun smaak te laten behouden. Alle nummers zijn door de Europese Unie goedgekeurd en mogen dus altijd aan onze voeding toegevoegd worden. Een fabrikant mag zelf bepalen of hij wel of niet de volledige naam van de stof op de verpakking noemt. Vaak kiezen ze voor het E-nummer, omdat de officiële benaming te lang is.

 

2. Gemiddelde voedingswaarde

Op alle etiketten staat de voedingswaarde per hoeveelheid (100ml of 100gr) aangegeven. Fabrikanten mogen er zelf voor kiezen of ze dit ook nog per portie doen – maar omdat alle porties van elkaar kunnen verschillen, is 100 gram of milliliter het verplichte uitgangspunt.

 

Energie 
Eerst wordt vermeld hoeveel calorieën het product bevat, in kilojoule en kilocalorieën. Dit geeft de energie aan. Eten en drinken leveren het lichaam namelijk brandstof, zodat we kunnen functioneren. Hoe meer ‘Kj’ of ‘Kcal’, hoe meer energie je ervan krijgt, maar hoe zwaarder de maaltijd is.

 

Koolhydraten, suiker, eiwitten, vetten en zout
Daarna volgt de hoeveelheid gram aan losse voedingsstoffen die in het product verwerkt zijn. Er wordt een onderscheid gemaakt in koolhydraten, suikers, eiwitten, vetten, verzadigde vetzuren en zout. Hieraan kun je aflezen of het een gezond of minder gezond product is. Zit er bijvoorbeeld 50 gram suiker per 100 gram in? Dan is het product erg zoet en niet zo gezond.

 

3. Overige productinformatie

 

Houdbaarheidsdatum
Op etiketten en verpakkingen staat vaak de houdbaarheidsdatum. Op producten die niet snel bederven staat een THT-datum (tenminste houdbaar tot). Na de THT-datum kan de kwaliteit van het product achteruit gaan. Je kunt het dan vaak nog wel gewoon eten. Op producten die snel bederven zijn staat een TGT-datum (te gebruiken tot). Deze datum vermeldt de laatste dag waarop het je het product nog veilig kunt eten. Hierna kun je het beter weggooien.

 

Light, vetvrij of vetarm
Op sommige etiketten wordt ook gesproken van ‘light’, ‘vetarm’ of ‘vetvrij’. Dit kan misleidend zijn: light betekent namelijk dat er 30% minder vet, suiker of calorieën in een product zit dan in een vergelijkbare variant. Maar deze stoffen zijn dus niet geheel afwezig. Bij vetarm geldt hetzelfde: dit betekent dat er minder dan 3% vet (in vaste voedingsmiddelen) en minder dan 1,5% (in vloeibare producten) in het product zit. Er zit dus nog steeds vet in, alleen minder. Zelfs in vetvrije producten zit nog steeds vet: deze term betekent namelijk dat er minder dan 0,5% vet inzit, maar helemaal weg is het niet.

 

En jij? Bekijk jij altijd het etiket voor je een voedingsproduct koopt of maakt het je allemaal niks uit? Praat hieronder mee.

 

Lees ook: De voordelen van een snelle stofwisseling

7 Opmerkingen
Annemarie B
Fijn die etiketten, alleen zijn de letters meestal zo klein dat het erg moeilijk lezen is. En dan ook vaak onderop verpakkingen. Ik kijk er altijd naar maar het omkeren van verpakking wordt in de winkel niet altijd op prijs gesteld.
Andere naam

Jammer dat dit artikel zo weinig inhoud heeft. Ik dacht eindelijk een zorgverzekeraar die voeding, en daarmee onze gezondhied serieus neemt. Maar helaas. In het artikel staat dat veranderd zetmeel dus helemaal niet zo erg is, onzin, ons ligaam kan er niets mee. Als we allemaal weer zouden gaan eten wat onze grootouders aten zouden suikerziekte, kanker en hart en vaat ziekte veel minder voorkomen. Het gevolg van roken op onze gezonheid word door iedereen erkend, maar de gevolgen van zout, gemische toevoegingen en verkeerde suikers heeft nog veel meer invloed op onze gezondheid

Karina
E621 is in veel landen verboden omdat het kankerverwekkend is... Gezond is anders dus! Let daar ook vooral op!
Moderator
Moderator

Goed dat je zo bewust omgaat met de producten die je koopt Annemarie. Het zijn inderdaad vaak kleine etiketten en die zijn niet heel makkelijk om te lezen. Ik ben zelf nog nooit aangesproken door het personeel van een winkel als ik etiketten wil bekijken gelukkig.

 

Bedankt voor jullie reacties Andere naam en Karina. Wij nemen voeding en gezondheid zeker serieus. Er zijn veel theorieën over de effecten van e-nummers en toch zijn ze nog steeds goedgekeurd door de Europese Unie. Als je bijvoorbeeld kijkt naar dit artikel dan spreekt dat weer tegen dat gemodificeerd zetmeel slecht voor je is. Het blijft door de verschillende informatie voor de consument daarom lastig om te bepalen hoe het nou werkelijk zit. Wat zien jullie als rol van de zorgverzekeraar in deze discussie?

Stamgast

Ik kijk die voedingsetiketten zeker na. Ik pluis ze ook behoorlijk uit wanneer ik dat nodig vind. Ik word er nooit op aangekeken in de supermarkt of elders. Het wordt gewoon gerespecteerd.

 

Bijvoorbeeld bij margarines en halvarines zijn er veel variaties waarin ook hier en daar met toegevoegde vitamines wordt gewerkt. Soms wil ik extra vitamines in de margarine proberen dus dan controleer ik het voedingsetiket of de vitamines er inzitten die ik zoek.

 

Maar vaak is het toch ook maar proberen. Want met soep uit een stapak dacht ik een calorie-arme, gezonde keus te doen, nou, van die soep uit een stapak kom je net zo goed aan.

 

Macaronie, ook zoiets. Ik dacht gezond te doen met volkoren macaroni, maar dat is kennelijk toch zo geraffineerd en bewerkt of zo dat ik daar behoorlijk van aankom. Terwijl als ik volkoren penne neem, die grotere pasta soort, dan doet mijn lichaam daar niet zo raar van. Maar op het etiket zie je daar niets van terug.

 

Ik dacht dat bami schijven wel vlees zouden bevatten, maar hoe goed ik ook het etiket doorlas van de mora bami schijven, ik kwam er geen vlees op tegen. Dus toen heb ik ze toch maar een paar keer meegenomen. En als je ze proeft zou je zweren dat er vlees in zit. Misschien dat het dan in de bouillon zit...

 

Het helpt echt om duidelijkheid te krijgen over de eiwitten, vetten, koolhydraten, vezels en zout. Daardoor ben ik veel bewuster gaan kiezen en mijn inkopen zijn er echt door veranderd.

Voormalig medewerker Zilveren Kruis
Voormalig medewerker Zilveren Kruis

Hey Muscadijn, dat kiem je slim uit dan! Had zelf nog niet over vitamines in margarine nagedacht. Doe je dat dan in plaats van voedingssupplementen? 

Stamgast

Vroeger wel. Nu niet meer @Jeppe.

Omdat ik nu supplementen neem heb ik geen margarine of halvarine met extra vitamines meer nodig.

 

Maar ik heb wel af en toe het idee dat ik iets te weinig calcium binnenkrijg. Ik zou een extra tabletje calcium kunnen nemen, maar ik zou ook halvarine met extra calcium kunnen nemen.

Maar dat idee van te weinig calcium krijg ik doordat mijn knie soms kraakt tijdens een wandeling. Dat zou ook kunnen komen door te weinig beweging.

 

Ik vind gistextract trouwens ook erg lekker, Marmite. Daar zit veel vitamine B in.

 

Maar ik blijf consequent vitamine B-complex en calcium supplementen gebruiken. B vanwege de B12 omdat ik geen dierlijke producten meer gebruik.